Almanya bizim için önemli bir Pazar. Her yıl gelen ziyaretçiler ekonomimizi de düzeltiyor. Bıraktıkları parayı küçümseyemeyiz. Ayrıca gurbetçilerimiz de ekonomimize katkı sağlıyor.
Son gelen haberler hiç de iç acıcı değil.
Almanya’da klasik seyahat acentaları ayakta kalma savaşı veriyor. Nereden bakarsanız bakın sıkıntılı bir durum.
Sorun şu ki: Geri ödeme yapanlar, klasik seyahat satış kanallarının ayakta kalmasını giderek zorlaştırıyor. Yıllardır bağlı oldukları seyahat acentesinin hizmetinden çok memnun olan lüks müşteri profili bile, yüzde sekiz–dokuz gibi yüksek cashback oranları karşısında geri adım atıyor. Kısa süre önce bir TUI Store şube müdürü, yüksek beş haneli euro tutarında bir ciroyu kaybettikten sonra “Bu inanılmaz derecede sinir bozucu” diye yakındı.
Son dönemde hızla artan seyahat fiyatları, cashback (geri ödeme) konusunda yeni bir baskı yaratıyor: Giderek daha fazla seyahat acentesi müşterisi, Sparkasse’ler, bankalar ve Check24 gibi seyahat portallarının sunduğu teklifleri fark ediyor. Bu kurumlar için geri ödemeleri de içeren seyahat satışı, yıllardır önemli bir pazarlama aracı. Buna karşı hukuki yollardan mücadele etmek ise zor, hatta çoğu zaman mümkün değil: Hukuken bakıldığında, ticari temsilciler için geri ödemeler yasaldır.
Bir yanda Booking.com, Expedia gibi piyasayı en düşük fiyatla domine eden OTA’lar, öte yanda geri ödeme (cashback) ile haksız rekabet yaratan Check24 gibi seyahat portalları, Almanya’da turizmi turizm yapan klasik seyahat acentelerini varlık-yoklukla karşı karşıya getirdi. 2025, bu soruna karşı tepkilerin giderek yükseldiği bir yıl oldu.
DRV gibi seyahat acenteleri birliklerinin de etkisiz kaldıkları bu sorun karşısında bir bölüm seyahat acentesi bireysel çıkışlara yöneldiler. Açılan davalara ek olarak, yaygın imza kampanyaları da düzenlendi. Konu, 2025’in son aylarında Alman seyahat dergilerinin gündeminden hiç düşmedi.
Öte yandan TUİ, Dertour, Alltour gibi tur operatörleri sık sık klasik seyahat acentelerini korumak için yöntemler geliştirdiklerini, onları olmazsa olmaz gördüklerini belirten açıklamalar da yapıyorlar. Ama görünen o ki, bu açıklama ya da korumaya yönelik olduğu söylenen uygulama ya da teşvikler de yüzde onlara varan indirimlerle rekabet üstünlüğü elde eden dev portallara ve OTA’lara karşı rekabette yetersiz kalıyor.
Çağın gereği denip geçilebilecek bir sorun olarak da görülmüyor bu. Çünkü seyahat acenteleri de çağın gereklerine uygun adımlar atıyorlar. Kendilerini farklı şekilde konumlandıranlar, giderleri azaltıp, uzmanlığa önem verenler çoğunlukta. Ama sonuçta işin gelip dayandığı yer elde edilen gelir.
Hamburg-Bergedorf’taki Earlybird Seyahat Acentesi’nden Alain Freeman için de konu artık kabul edilemez bir boyuta ulaştı. Bu nedenle Change.org’da bir dilekçe başlatarak, tur operatörlerine sorumluluklarının farkına varmaları ve fiziksel seyahat acenteleri üzerinden yapılan satışı hak ettiği şekilde takdir etmeleri çağrısında bulundu.
“Fiziksel satış kanalı olmasaydı, tur operatörleri bugün oldukları yerde olmazdı,” diyen Alain Freeman, sağlayıcılara şu çağrıyı yapıyor: “Bir çizgi çekin, tüm cashback sağlayıcılarıyla olan acentelik sözleşmelerini süresi içinde feshedin ve bir ‘Davranış Kodu’ oluşturun.”
Gerçekten de, piyasada baskın bir konum söz konusu değilse ve geri ödeme konusu fesih gerekçesi olarak belirtilmiyorsa, süresi içinde fesihler hukuken mümkün. Ancak Check24 gibi yüksek ciro getiren kanallardan operatörlerin gerçekten vazgeçip geçmeyeceği son derece şüpheli. Ayrıca, gerekçesiz acentelik fesihlerinde satış ortağının tazminat talep etme riski de bulunuyor.
Buna rağmen, bankalar ve Sparkasse’lerin sunduğu seyahat cashback’leri ile Check24 gibi portallara karşı mücadelede tek yol tur operatörlerinden geçiyor. Dinslaken’daki Magic Tours Seyahat Acentesi’nin Genel Müdürü Murat Demir, “Biz sadık müşterilere yüzde bir–üç verilmesinden bahsetmiyoruz. İş modelinin parçası olan ve seyahat fiyatlarını yüzde ona kadar düşüren geri ödemelerden söz ediyoruz,” diyor.
Bu değerlendirme Aida Cruises’tan da gelebilirdi. Kruvaziyer şirketi yıllardır geri ödeme dumpingine karşı aktif şekilde mücadele ediyor ve konuya oldukça gerçekçi yaklaşıyor. Satıştan Sorumlu Başkan Yardımcısı Uwe Mohr’a göre, Payback programları, ücretsiz havaalanı transferleri veya gemi içi harcama kredileri gibi müşteri bağlılığına yönelik pazarlama yatırımları “belirli bir ölçüde tamamen kabul edilebilir”. Kabul edilemez olan ise “özellikle bazı online sağlayıcıların sunduğu sistematik avantaj dayatmaları”.
Mohr, gelecekte de “geri ödemeleri kararlılıkla ele almaya” devam etmek istiyor. Ancak bunun aynı zamanda “beni her hafta meşgul eden en zor görev” olduğunu da kabul ediyor. Bir süre önce touristik aktuell dergisine verdiği röportajda, amacının “satışta adalet sağlanması ve her ortağın aynı fırsatlara sahip olması” olduğunu vurgulamıştı.
Bir yanıt yazın