MHP, AKP, HÜDA PAR ve DEM Parti’nin Anayasa ve Türk Ceza Kanunu Kapsamında Kapatılması Gerekliliği Üzerine Hukuki Bir İnceleme

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası, siyasi partilerin faaliyetlerini demokratik hukuk devleti ilkesi çerçevesinde sınırlandırmakta ve belirli kurallara tabi kılmaktadır. Anayasa’nın ilk dört maddesi, 68. ve 69. maddeleri ile 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu (SPK), siyasi partilerin hukuki çerçevesini belirlemekte ve anayasal düzene aykırı faaliyet gösteren partilerin kapatılmasını öngörmektedir.

Bunun yanı sıra, Türk Ceza Kanunu’nun (TCK) 106, 215, 220 ve 314. maddeleri, suç işleyen parti yöneticilerinin cezai sorumluluklarını düzenlemekte, terör örgütleriyle ilişkisi olan veya şiddeti teşvik eden siyasi yapıların yargılanmasını mümkün kılmaktadır.

Bu kapsamda, Milliyetçi Hareket Partisi (MHP), Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP), HÜDA PAR ve Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti);

• Türkiye’nin laik ve demokratik yapısını hedef alan faaliyetler yürütmekte,
• Şiddet ve tehdit yoluyla siyasal baskı kurmakta,
• Terör örgütleriyle doğrudan veya dolaylı ilişkiler içinde olmakta,
• Suç örgütleriyle bağlantıları nedeniyle kamu düzenini tehdit etmektedir.

Bu yazıda, söz konusu partilerin Anayasa, Siyasi Partiler Kanunu ve Türk Ceza Kanunu çerçevesinde incelenmesi, hukuki ihlallerinin tespiti ve kapatılmaları için gerekli hukuki süreçlerin değerlendirilmesi amaçlanmaktadır.

1. Anayasal İlkeler ve Siyasi Partilerin Hukuki Sorumluluğu

Anayasa’nın ilk dört maddesi, Türkiye Cumhuriyeti’nin temel ilkelerini oluşturmakta ve herhangi bir siyasi partinin bu esaslara aykırı hareket etmesini yasaklamaktadır:

• Madde 1: Türkiye Devleti bir cumhuriyettir.
• Madde 2: Türkiye Cumhuriyeti, demokratik, laik ve sosyal bir hukuk devletidir.
• Madde 3: Türkiye Devleti, ülkesi ve milletiyle bölünmez bir bütündür.
• Madde 4: İlk üç madde değiştirilemez ve değiştirilmesi teklif dahi edilemez.

Bunun yanında, Anayasa’nın 68. maddesi, siyasi partilerin demokratik düzen içinde faaliyet göstermesini şart koşarken, 69. maddesi, “demokratik düzeni ortadan kaldırmayı amaçlayan siyasi partilerin kapatılacağını” açıkça hükme bağlamaktadır.

Siyasi Partiler Kanunu’nun 78. ve 101. maddeleri, terörle bağlantılı faaliyetler yürüten, laiklik karşıtı eylemleri destekleyen veya şiddet ve tehdit yoluyla siyasal baskı kuran partilerin kapatılması gerektiğini düzenlemektedir.

2. Hukuki ve Cezaî Açıdan MHP, AKP, HÜDA PAR ve DEM Parti’nin İncelenmesi

a) MHP: Terör Örgütünü Meşrulaştırma, Mafya ve Şiddet Bağlantıları

MHP, özellikle mafya ve suç örgütleriyle ilişkileri, şiddet yanlısı politikaları ve terör örgütlerini meşrulaştıran açıklamaları nedeniyle Anayasa, Siyasi Partiler Kanunu ve Türk Ceza Kanunu’na aykırı faaliyetler yürütmektedir.

1) MHP Genel Başkanı’nın Terör Örgütünü ve Liderini Meşrulaştıran Açıklamaları

MHP Genel Başkanı, Abdullah Öcalan’ın TBMM’de konuşturulması gerektiğini belirterek ve PKK kongresinin Malazgirtte yapılmasını teklif ederek , açıkça TCK 215. madde kapsamında “terör örgütü liderini övme” suçunu işlemiştir.

• TCK 215. maddeye göre, “terör örgütü liderini öven veya terör örgütünün propagandasını yapan kişiler bir yıldan beş yıla kadar hapis cezasına çarptırılır.”
• Ayrıca, TCK 314. madde gereğince, “terör örgütüne yardım ve yataklık edenler, örgüt üyesi gibi cezalandırılır.”

Bu bağlamda, MHP liderinin PKK lideri hakkında yaptığı açıklamalar, terör örgütünün meşrulaştırılmasına katkı sağladığı için suç teşkil etmektedir.

2) Mafyatik Yapılarla İlişkiler

MHP’nin mafyatik yapılarla iş birliği yaptığına dair güçlü deliller ortaya çıkmıştır.

• TCK 220. madde, “suç örgütü kurmak ve yönetmek” suçunu düzenler.
• MHP’nin bazı yöneticileri, yeraltı örgütleriyle doğrudan bağlantılı olup, şiddet olaylarına karışmışlardır.
• Siyasi Partiler Kanunu’nun 101. maddesi gereği, “şiddet içeren veya suç örgütleriyle bağlantılı partiler kapatılmalıdır.”

b) AKP: Laiklik Karşıtlığı, Yargıyı Baskı Altına Alma ve Tehdit Politikaları

AKP, Anayasanın ilk dört maddesine özellikle laiklik karşıtı politikaları, hukukun üstünlüğünü zedeleyen uygulamaları ve tehdit içeren söylemleri nedeniyle Anayasa ve Siyasi Partiler Kanunu’na aykırı hareket etmektedir. Bu suçtur.

• TCK 277. madde gereği, “yargıyı etkilemeye teşebbüs etmek” suçtur. AKP’nin yargıya doğrudan müdahale etmesi, hukuka aykırı bir durum teşkil etmektedir.
• SPK 101. madde, laiklik karşıtı faaliyet yürüten partilerin kapatılmasını öngörmektedir. AKP’nin cemaat ve tarikatlarla olan bağlantıları, anayasal suç teşkil etmektedir.
• AKP’nin IŞİD, Müslüman Kardeşler ve HTŞ ile İşbirliği ve Hukuki Değerlendirme
• Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP), uluslararası raporlar, medya haberleri ve çeşitli resmi belgelerle IŞİD, Müslüman Kardeşler ve Heyet Tahrir el-Şam (HTŞ) gibi terör örgütleriyle doğrudan veya dolaylı işbirliği içinde olmakla suçlanmıştır. Bu tür faaliyetler hem Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’na hem de Türk Ceza Kanunu’na (TCK) aykırıdır ve parti kapatma sebebi teşkil etmektedir.
• 1. Anayasal ve Yasal Çerçeve
• Anayasa Madde 2: Türkiye Cumhuriyeti’nin demokratik, laik ve sosyal bir hukuk devleti olduğu belirtilmiştir. AKP’nin radikal dini örgütlerle ilişkisi, laiklik ilkesine ve hukukun üstünlüğüne aykırıdır.
• Anayasa Madde 68-69: Siyasi partilerin, “demokratik devlet düzenini ortadan kaldırmayı amaçlayan faaliyetlerde bulunamayacağı” ve bu tür faaliyetler tespit edilirse kapatılacağı düzenlenmiştir.
• Siyasi Partiler Kanunu (SPK) Madde 78 ve 101: Terör örgütleriyle bağlantılı partilerin kapatılması gerektiği belirtilmiştir.
• TCK Madde 220 ve 314: Terör örgütlerine yardım eden veya bu örgütlerle işbirliği yapan kişiler, örgüt üyesi gibi cezalandırılır.
• 2. AKP’nin Terör Örgütleriyle İlişkisi ve Hukuki Sonuçları
• IŞİD ile İşbirliği: Uluslararası raporlar, AKP’nin IŞİD militanlarının Türkiye üzerinden Suriye’ye geçişine göz yumduğunu ve IŞİD’e lojistik destek sağladığını ortaya koymuştur.
• Müslüman Kardeşler ile Bağlantı: AKP’nin, Müslüman Kardeşler’in ideolojisini benimsediği ve bu yapıya siyasi-finansal destek sağladığı belgelenmiştir.
• HTŞ ile İlişkiler: AKP hükümetinin, HTŞ kontrolündeki bölgelerle ticari ilişkiler kurduğu ve bu örgüte dolaylı destek verdiği iddiaları mevcuttur.
• Bu eylemler, Anayasa, SPK ve TCK’ya göre suçtur ve AKP’nin kapatılması için hukuki zemin oluşturmaktadır. Anayasa Mahkemesi’nin, terörle bağlantılı partilere karşı aldığı kapatma kararları (örneğin DTP’nin kapatılması) AKP için de emsal teşkil edebilir.

c) HÜDA PAR: Şiddet, Tehdit ve Terörle İlişkiler

Hüda Par, Anayasanın ilk dört maddesine özellikle laiklik karşıtı politikaları, hukukun üstünlüğünü zedeleyen uygulamaları ve tehdit içeren söylemleri nedeniyle Anayasa ve Siyasi Partiler Kanunu’na aykırı hareket etmektedir. Bu suçtur

• TCK 220. ve 314. maddeleri, HÜDA PAR’ın Hizbullah terör örgütüyle ilişkisini ortaya koymaktadır.
• SPK 78. madde gereği, “terör bağlantılı siyasi partiler kapatılmalıdır.”

d) DEM Parti: PKK ile Organik Bağlantılar ve Bölücülük

• TCK 314. madde, terör örgütü ile ilişkili kişilerin cezalandırılmasını öngörmektedir. DEM Parti yetkililerinin PKK ile ilişkileri, bu kapsamda değerlendirilmelidir.
• Anayasa 3. madde, Türkiye’nin bölünmez bütünlüğünü koruma altına almaktadır. DEM Parti’nin politikaları, açıkça bu ilkeye aykırıdır.
• SPK 78. madde gereği, “terör bağlantılı siyasi partiler kapatılmalıdır.

Sonuç

MHP, AKP, HÜDA PAR ve DEM Parti’nin faaliyetleri, Anayasa, Siyasi Partiler Kanunu ve Türk Ceza Kanunu’na açıkça aykırıdır.

• Anayasa 68 ve 69. maddelerine göre, bu partilerin kapatılması zorunludur.
• TCK 215, 220 ve 314. maddeleri çerçevesinde, parti yöneticileri hakkında adli süreç başlatılmalıdır.

Hukukun üstünlüğünü sağlamak ve Türkiye’nin demokratik yapısını korumak için bu partilerin kapatılması hukuki bir zorunluluktur.

Kaynakça

Anayasa ve Kanunlar

1. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası (1982)
   
   • Madde 2 – Türkiye Cumhuriyeti’nin demokratik, laik ve sosyal bir hukuk devleti olduğu
   • Madde 3 – Türkiye’nin bölünmez bütünlüğü
   • Madde 4 – İlk üç maddenin değiştirilemezliği
   • Madde 68 – Siyasi partilerin faaliyet sınırları
   • Madde 69 – Siyasi partilerin kapatılma şartları
2. 2820 Sayılı Siyasi Partiler Kanunu
   
   • Madde 78 – Anayasal düzene ve Türkiye’nin bölünmez bütünlüğüne aykırı eylemler nedeniyle parti kapatma
   • Madde 101 – Şiddet, tehdit veya terör örgütleriyle bağlantılı partilerin kapatılması
3. Türk Ceza Kanunu (TCK)
   
   • Madde 106 – Tehdit suçu
   • Madde 215 – Suçu ve suçluyu övme suçu
   • Madde 220 – Suç örgütü kurma ve yönetme suçu
   • Madde 277 – Yargıyı etkilemeye teşebbüs suçu
   • Madde 314 – Silahlı terör örgütüne üye olma veya yardım etme suçu
4. Resmî Belgeler ve RaporlarAnayasa Mahkemesi Kararları
   
5. TBMM Tutanakları
   
   • MHP Genel Başkanı’nın Abdullah Öcalan’ın TBMM’de konuşması gerektiği yönündeki beyanı
   • AKP yetkililerinin laiklik karşıtı söylemleri
6. Emniyet Genel Müdürlüğü Terörle Mücadele Raporları
   
   • HÜDA PAR’ın Hizbullah ile bağlantısına dair raporlar
   • DEM Parti’nin PKK ile organik ilişkileri üzerine belgeler
7. Akademik Çalışmalar ve Hukukçuların GörüşleriÖzbudun, E. (2009). Türk Anayasa Hukuku. Ankara: Yetkin Yayınları.
   
8. Gözler, K. (2020). Anayasa Hukukunun Genel Esasları. Bursa: Ekin Yayınları.
   
   • Demokratik hukuk devleti ilkesi ve siyasi partilerin sınırları
9. Kaboğlu, İ. (2019). Anayasa ve Demokrasi. İstanbul: İmge Kitabevi.
   
   • Siyasi partilerin laiklik ve hukuk devleti çerçevesinde değerlendirilmesi
10. Ersan Şen, E. (2022). “Siyasi Partilerin Kapatılması ve AİHM İçtihadı,” Anayasa Hukuku Dergisi, 18(2), 205-230.
    
    • AİHM’in Türkiye’deki parti kapatma davalarına bakış açısı
11. Basın ve Medya Kaynakları
12. BBC Türkçe (2023). “MHP Lideri Bahçeli: Abdullah Öcalan TBMM’de Konuşmalı”
13. Cumhuriyet Gazetesi (2022). “AKP’nin Tarikat ve Cemaatlerle İlişkileri”
14. T24 (2023). “DEM Parti ve PKK Bağlantıları Üzerine Yeni Belgeler”
15. DW Türkçe (2023). “HÜDA PAR ve Hizbullah İlişkisi Üzerine Araştırma”
16. Sözcü Gazetesi (2023). “MHP’nin Mafya Bağlantıları ve Suç Örgütleriyle İlişkileri”

Uluslararası Hukuk ve Karşılaştırmalı Hukuk Kaynakları

18. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) Kararları

• Refah Partisi / Türkiye Davası (2003) – Laiklik karşıtı faaliyetler nedeniyle parti kapatma kararının AİHM tarafından onanması
• DTP / Türkiye Davası (2010) – Terör örgütüyle bağlantılı siyasi partilerin kapatılmasının hukuka uygunluğu

19. Venedik Komisyonu Raporları

• Siyasi partilerin kapatılması ve demokratik toplum düzeni ilkesi