Güney Azərbaycanda qadınlara qarşı zorakılığın durumu

Güney Azərbaycanda qadınlara qarşı zorakılığın durumu- MEHERREM BEY ELYAR -GÜNEY AZERBAYCAN / TURKİSHFORM – ABDULLAH TÜRER YENER

Mehr xəbər agentliyinin məlumatına görə, 6 Azər 1400-cü il şənbə günü axşam Batı Azərbaycanda Tekantəpə kimi tanınan Təkab şəhərinin kəndindən olan 34 yaşlı qadın əri tərəfindən döyülərək öldürülüb. Təkab şəhristanının dadsitanlığının açıqlamasında, kişi üç uşağını da şiddətlə döydüyünü əlavə edərək, uşaqlarından birinin hazırda mərizxanaya yerləşdirildiyini bildirib. İran mediasında dərc edilən sorğuya görə, Koronavirusunun yayılması və qərəntinə dövründə iranlı qadınların yüzdə 77-dən çoxu “qərəntinə zamanı ən azı bir növ zorakılığa məruz qalıblar”.
Eləcə də, İranın amar Mərkəzinin son 4 ildə “ər-arvadın fiziki zorakılığı” sahəsində verdiyi hesabata görə, pezeşki-qanuninin işlərinin yüzdə 94-i həmişə bu mövzuda olub. Ötən həftə 25 noyabr Qadınlara Qarşı Zorakılığın uluslararası Mübarizə Günündə İranda qadınlara qarşı zorakılığın vəziyyəti ilə bağlı müxtəlif hesabatlar dərc edilib. Bir çox ölkələrdə siyasətçilərin diqqətini qadın məsələlərinə cəlb etmək üçün belə hallardan istifadə olunur, ancaq İranda bir çox uluslararsı münasibətlər kimi bu gün də unudulub.
Qadınlara qarşı cinayət və zorakılıqla bağlı xəbərlərə nəzər salsaq, Güney Azərbaycanın bölgələrində baş verən bu hadisələrin çox yüksək amar göstəriciləri aydın görünəcək. Şübhəsiz ki, bu cür müşküllərin kökünü kəsmək diqqətli və çoxtərəfli araşdırma tələb edir, ancaq Azərbaycanın gəlişməməsi və tüğyan edən yoxsulluğun göstəriciləri, şübhəsiz ki, qadınlara qarşı zorakılığın yüksək səviyyəsi ilə birbaşa bağlıdır. İranda qadın hüquqları həmişə müzakirə mövzusu olub.
amma İslam İnqilabının qələbəsi və Vilayəti-Fəqih sisteminin qurulmasından sonra qadınların hüquqlarının pozulması sistematik şəkildə etiraf edildi. Məsələn, İran qanunlarına əsasən, çoxqadınlı qanunu kişilər üçün tanınır. İslam qanunlarına görə kişilər eyni anda birdən çox qadınla evlənə bilərlər. Halbuki, çağdaş dünyada bunu etmək hüquqlar əsasında qeyri-mümkün görünür və ən ənənəvi ölkələrdə bu, qadın hüquqlarının açıq şəkildə pozulması hesab olunur.
Bundan başqa, qadın hüquqlarının aşkar şəkildə pozulması da uşaq nikahı məsələsidir. İranda qanunlarına görə, qızlar üçün minimum nikah yaşı on üçdür, ancaq daha kiçik yaşda nikah məhkəmənin icazəsi ilə mümkündür. Oğlanlar üçün evlənmək üçün minimum yaş həddi on beş yaş bəlli edilsə də, əməldə oğlanlar üçün də tez evlənmək mümkün olur.
başqa tərəfdən, kiçik yaşında evlənmiş qızların istənməyən hamiləliklər və başqa problemlərlə qarşılaşırlar. Son illər nikah vamı almaq erkən nikah üçün maraq dairəsinə çevrilib. Bu baxımdan Azərbaycanın bölgələrində uşaq nikahlarının sayı çox yüksəkdir və bəlkə də bu, yoxsulluqla da bağlı ola bilər.
Azərbaycan hər zaman qadın hüquqlarını önə çəkib və xalqın mədəniyyəti buna əsaslanıb. Son illər kişi və qadınların bərabər hüquqlarını təmin etmək üçün çabalar göstərilir.Azərbaycan həmişə mübarizənin ön cərgəsində olub. Amma gerçəklik ondan ibarətdir ki, bu gün Azərbaycan hətta İran daxilində də insan haqları standartlarından uzaqdır. Buna görə də cəsarətli tənqidlərə və yalnış ənənələrə etiraz üçün ehtiyac duyulur.

A.Türer YENER tarafından

Babasının Türk Silahlı Kuvvetlerinde Subay olması nedeni ile 8.09.1944 Senesinde Çanakkale- Gelibolu/ Bolayırda doğdu. - İlk okul tahsilini Erzurum ve Elazığda yaptı. Ortaokul ve Liseyi İstanbul Bakırköyde bitirdi. - Askerliğini 1965 senesinde Türk Deniz Kuvvetlerinde , Heybeliada Deniz Harp Okulunda yaptı .31.12. 1967 senesinde terhis oldu. - 1968 senesinde kısa bir dönem, İstanbulda yayınlanan Günaydın Gazetesinde çalıştı. - 1.04.1968- 1.10.1990 seneleri arasında Türkiye faaliyet gösteren Mobil Oil Türk A.Ş firmasında çalıştı ve buradan emekli oldu. Emekli olduktan sonrada muhtelif Açık hava Reklam firmalarında Genel Müdür Yardımcılıklarında bulunmuştur. - 1980 senesinden sonra kurulan İDİL- URAL TÜRKLERİ KÜLTÜR VE YARDIMLAŞMA DERNEĞİ'nin kuruluş çalışmalarında bulunmuş, Kurucu yönetim kurulu üyesi olarak görev yapmıştır..Halen bu derneğin üyesidir. - 1990 tarihinden 2004 senesine kadar İstabul Zeytinburnunda bulunan ,KAZAK TÜRKLERİ VAKFINDA Genel Sekreter olarak çalıştım. Halen Zeytinburnunda bulunan KAZAK TÜRKLERİ VAKIF BİNASININ yapılmasında Kazak Türkleri Vakfı kurucu üyeleri ile çalıştım. - 1992 senesinden itibaren o zamanlar Almanyada ikamet eden ,Dünya Tatar Ligi Genel Başkanı ve Tataristan Yasama Organı, Milli Meclisin Fahri üyesi Rahmetli Sayın Ali Akış büyüğümüzle devamlı mektuplaşarak ve telefon görüşmeleri yaparak İdil, Uralla ile ilgili bilgileri kendilerinden aldım. Bana gönderdikleri mektuplar halen bende bulunmaktadır. - Tataristan Cumhuriyeti , Rusya federasyonu ve Türk dünyası ile yakın ilişkiler içinde bulunmaktayım. Rusya federasonuna bağlı Tataristan Cumhuriyetinde kurulu ,Bütün Dünya Tatar Girişimci Destek Kuruluşu 29.03.2013 tarihli resmi belgelendirme ile A.Türer yener ' i Türkiye ve Tataristan arasındaki Yatırım ve İş projeleri, Ticaret,Kültür, ilişkileri ile tüm gerekli görüşmeleri gerçekleştirmek üzere vekil tayin etmişlerdir. - A.Türer Yener 1995 senesi Mart ayında Türkiyede kurulu 23 Türk dernek ve Vakıf Yönetim kurullarınja ,Türkiye Cumhuriyetinde ilk defa bir araya getirerk Kazak Türkleri Vakfı adına Yemek vermiş Türk boylarının müzikleri Tümata Grubu tarafından çalınmış duygulu anlar yaşanmıştır. - 19.3.1995 tarihinde TRT-1 Televizyonunda Sayın Mustafa Yolaçanın programında ,TRT Televizyonu Müdür Sayın Mustafa Gerçekerin büyük yardımları ile Türkiye Cumhuriyetinde İlk defa NEVRUZ BAYRAMI TÜRK BAYRAMI OLARAK kutlanmıştır. Progaram canlı olarak 2 saat boyunca Asya ve Avrupa yayınlanmış Türklerde Nevruz bayramı anlatılmış, Yine Tümata Grubu liderleri Doc.Dr.Oruç Güvenç ile otantik Orta asya Türk müziği konseri verilmiştir. Ayrıca orta Asya Türk kıyafetlerini yansıtan bir defile sunulmuştur. - A.Türer Yener Türk dünyası ile ilgili her sene yapılmakta olan yurt içi ve dışı toplantılarda bulunmaktadır. A.Türer Yener 'in; Anne ve baba ailesi -1800 senelerinin sonlarına doğru Türkiyeye gelerek yerleşmişlerdir. ailesi çok geniş aile topluluğudur. - Baba Tarafı Kazan Tatar -Türklerinden , Orenburg kökenli Şeripov ailesinden olup ve Kazan da Apanay ailesi ilede yakın akrabalık ilişkileri bulunmaktadır. ailesine 6 kuşak kadarına kadar ulaşmıştır. Tataristan ve Başkurtıstanda ailelerini bulmuştur. - Anne tarafı Rusya Federasyonuna bağlı Kubandan Türkiyeye 1800 senelerinin sonlarına doğru, Türkiyeye gelerek Balıkesire yerleşen çerkezlerdendir. Ubıh boyundan olup, Cizemua ailesindendirler. Pşizemuktur - A.Türer Yener , ,halen Merkezi Newyorkda olan Dünya Türkleri Birliğinin Türkiyedeki haberleşme ayaklarından biri olup, email ortamında, Dünya Türk Birliği ,Turkish forum-Türk dünyası , Türk dünyası gazeteciler Federasonu üyeleri ile karşılıklı olarak haberleşmektedir. -Halen Bulgaristan Türkleri derneğinin Başkan Danışmanlığını ve Türkiye Azerbaycan Dernekleri Federasyonu Danışma kurulu üyeliğini yapmaktayım. -2015 -2020 seneleri arasında Azerbaycan Cumhuriyeti Bakü merkezli voicepress.az haber ajansının resmi Türkiye Temsilciliğini yapmaktayım

Yorum Gönderin

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.