Kategoriler
Prof. Dr. Rıdvan Karluk Türkiye

AB’nin Haziran’da Serbest Dolaşım Vaadine Kanmayalım

Türkiye, çok uzun süredir haklı olarak vatandaşlarına Avrupa Birliği (AB) tarafından uygulanan vizenin kaldırılmasını istemektedir. AB 18 Mart Zirvesi‘nde bunu muhtemelen işverenler ve bilim insanları için kaldırmayı önerecektir. Aslında AB’nin Türk vatandaşlarına vize uygulaması AB hukukuna ve de ABAD kararlarına aykırıdır. AB, aday ülkelerden sadece Türkiye’ye vize uygulamaya devam etmektedir.

Başta Almanya olmak üzere Türk vatandaşlarına Ankara Anlaşması (1963) öncesinde vize uygulamayan AB ülkelerinin daha sonra vize uygulamaya başlaması, uluslararası hukukta geçerli olan stand-still kuralı ile çelişmektedir. Bu kural, yürürlüğe giriş tarihinden itibaren taraf ülke vatandaşlarının hak ve özgürlüklerine yeni kısıtlamanın yapılamayacağını öngörür. Kural, (mevcudun korunması kuralı) Ankara Analaşması’nda yer almasına rağmen AB ülkeleri bu kuralı yok saymaktadırlar.

7 Mart 2016 tarihinde yapılan Türkiye-AB Zirvesi’nde AB tarafının Türk vatandaşlarına vizenin kaldırabileceğini açıklaması samimi değildir. Vizelerin kaldırılmasının Haziran ayı sonunda gerçekleşmesi için Avrupa Komisyonu’nun 4 Mart tarihinde yayınladığı ikinci vize raporunda belirtilen ve Türkiye’nin yerine getirmesi gereken 46 koşulun bu tarihe kadar tamamlanması çok zordur.

AB’ye vizesiz seyahat mümkün olsa bile Türk vatandaşlarının Schengen üyesi ülkelerin sınır kapılarından geri döndürülme riski bulunmaktadır. Bu konunun açıklanması ve kamuoyunda gereksiz beklentiye yol açılmaması gerekir.
Yunan adalarından geri kabul edilecek her bir Suriyeli için Türkiye’den bir Suriyelinin AB ülkelerine yerleştirilmeleri, uluslararası hukuk açısından sorunlu bir konudur. Suriyelilerin savaştan kaçan kişiler olarak uluslararası koruma hakkına sahip oldukları gerçeği unutulmamalıdır.
Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği, (UNHCR) Avrupa Birliği ve Türkiye’nin prensipte üzerinde anlaştığı sığınmacı krizi planından kaygı duyduğunu açıklamıştır.
Komiserliğin Avrupa Direktörü Vincent Cochetel, Türkiye’de bazı ülkelerin vatandaşlarının kabul oranın çok düşük olduğunu, Afganistan, Irak ve İran’dan gelenlerin ancak yüzde 3’ne sığınma hakkı tanındığını söylemiştir. “Korunma imkanı bulunmayan insanların Türkiye’ye geri gönderilmesi, uluslararası hukuk ve Avrupa hukuku açısından sorunlu” diyen Cochetel, Türkiye’nin önümüzdeki 10 gün içinde sığınma hakkını iyileştirici adımlar atması gerektiğini açıklamıştır.
AB’nin Suriyeli mültecileri için belirlediği 160 bin kişilik kota AB üyeleri arasında dağıtılmamış olup, bazı üyeler kota konusunu halkoyuna götüreceklerini açıklamışlardır. Eğer bu ülkeler Suriyeli mültecileri kabul etmezlerse, Türkiye büyük yük altına girecektir.
Enerji, Yargı ve Temel Haklar, Adalet, Özgürlük ve Güvenlik, Dış Güvenlik ve Savunma Politikaları başlıklarının açılmasının Güney Kıbrıs Rum Yönetiminin vetosunun kaldırılmasına bağlı olduğu hatırlanmalıdır. Ayrıca Avrupa Parlamentosu’nun sözde Ermeni soykırımını Türkiye’nin tanımasına yönelik kararlarının varlığı da unutulmamalıdır.
Almanya Başbakanı Merkel’in Başbakan Davutoğlu ile sık görüşmesinin altında yatan gerçeğin, “Almanya’ya göçü nasıl engellerim” olduğunun bilinmesi gerekir. Çünkü Merkel, Türkiye’nin AB üyeliğine karşı çıkan bir Başbakandır.
Türkiye’nin AB üyeliği uluslararası hukuk açısından bir “ahdi yükümlülük” olmasına rağmen Almanya Başbakanı Angela Merkel ile önceki Fransa Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy tarafından Türkiye’ye önerilen imtiyazlı ortaklık, uluslararası hukukta geçerli olan “ahde vefa” (pacta sund servanda) kuralını yok saymak anlamındadır. Çünkü, Ankara Anlaşması ve Katma Protokol’de “imtiyazlı ortaklık“ şeklinde bir tanımlama yoktur.
Devam eden Suriye krizi sebebiyle Batı Avrupa ülkelerine sığınanların sayısının artması, Almanya, Avusturya, Hollanda, Danimarka ve İsveç de siyasi gerginliğe, aşırı sağcı-ırkçı siyasi partilerin doğmasına ve seçimlerde büyük başarı sağlamalarına yol açmıştır. Bu ortamda Merkel, geçen yıl Almanya’nın savaştan kaçanlara “hoş geldin kültürü” göstereceği anlamında bir açıklama yapmıştır. Bu açıklama Almanya`ya gelmeye çalışan sığınmacılar üzerinde bir çağrı gibi algılanmıştır.
2015 yılında bir milyonu aşkın kaçak, Almanya’da sığınma girişiminde bulunmuştur. Başta Almanya olmak üzere Avusturya, Hollanda, Danimarka ve İsveç’e, Yunanistan ve diğer Balkan ülkeleri üzerinden kara yoluyla binlerce sığınmacının gelmesi, bu durumun her gün televizyonlarda gösterilmesi, Merkel üzerinde giderek artan bir baskı oluşturmaya başlamış, Merkel de göçün kaynağı olan Türkiye’yi bu olaydan sonra hatırlamıştır.

25 Şubat 2016 tarihinde Alman Parlamentosu’nda Yeşiller Partisi’nin 1915 Ermeni tehcir olaylarını “soykırım“ olarak tanımlayan bir karar tasarısının görüşüldüğü, Parti Eşbaşkanı Cem Özdemir`in yaptığı konuşmada sadece Ermenilere değil, aynı zamanda Hıristiyan olan Süryanilere, Pontuslulara ve Yezidilere de soykırımın yapıldığını söylemiş olduğu hatırlanmalıdır.
Hükümetin Parti temsilcileri tasarıda belirtilen “soykırım” değerlendirmesine katıldıklarını, ancak karar tasarısının zamanlamasının yanlış, göç konusunda da Türkiye’ye ihtiyaçları olduğunu, bu sebeple karar tasarısını şimdilik geriye çekmelerinin gerektiğini, Türkiye ile göç konusunda anlaşma yapıldıktan sonra soykırım kararını yaz tatili öncesi birlikte onaylayacaklarını açıkladıklarını, Hıristiyan Birlik Partileri Gurup Başkanı Kauder’in Meclis oturumunda Cem`in elini sıkarak güvence verdiğini Başbakan Davutoğlu’nun bilgisine sunmak isterim.
4 Mart 2016 tarihinde yayınlanan AB-Türkiye Vize Serbestliği Diyaloğu İkinci İlerleme Raporu’nda yer alan Türkiye’nin vize serbestliği yol haritasındaki koşulları yerine getirme durumu ve 72 kriteri ne ölçüde karşıladığı göz ardı edilmemelidir. Haziran ayına kadar Türkiye tarafından yapılması gereken ve 46 maddede belirtilen hususlar yok sayılmamalıdır.

Türkiye’den AB’ye yasadışı olarak geçiş yapan üçüncü ülke vatandaşlarının sayısı 2011 yılında 57 bin iken, 2015’te 888 bini aşmıştır. Haziran 2016’da Geri Kabul Anlaşması’nın uygulanmaya başlanması için bu göçün engellenmesi gereklidir.
AB’nin Komşuluk İlişkileri ve Genişlemeden Sorumlu Komiseri Johannes Hahn, Türkiye’ye Suriyeli sığınmacılar için verilecek 3 milyar Euro’yu “Türkiye’nin değil, AB’nin yöneteceğini” açıklamıştır. Cumhurbaşkanı Erdoğan, geçen ay 3 milyar Euro konusunda yaptığı açıklamada “Söyledikleri, plan proje gelsin, parayı verelim. Gel sınır kentlerini gör, yapılanlar ortada” diyerek, paranın kontrolünün Türkiye’ye verilmesini istemişti.

Hahn, Türkiye’ye yaptığı ziyaret sırasında yaptığı açıklamada, “3 milyar Euro’yu AB yönetecek. Türkiye AB Komisyonu’na bu konuda bölgeler ve ihtiyaçlar ile ilgili bir yatırım listesi sundu. Ama para AB tarafından yönetilecek” demiştir.

Türkiye’ye verilecek Euro çoğunlukla Dünya Gıda Programı, BM Mülteciler Yüksek Komiserliği, UNICEF gibi uluslararası kuruluşlar aracığıyla kullanılacaktır. Brüksel Zirvesi’nden hemen önce 3 milyar Euro’nun ilk parçası BM Dünya Gıda Programı’na aktarılmıştır. Öncelik, Türkiye’deki Suriyeli sığınmacıların eğitim, sağlık ve yiyecek güvenliğinin sağlanması olacaktır.

Başbakan Davutoğlu Türkiye’nin AB ile işbirliğinin sadece sığınmacı krizi ve insani konularla sınırlı olmadığını, yeni dönemde Türkiye’nin AB üyelik sürecini daha da ileriye taşımayı hedeflediklerini söylerken haklıdır: “Bu, bizim için stratejik bir konudur.” Fakat AB Konseyi Başkanı Donald Tusk’un, AB-Türkiye Ortak Eylem Planı uygulanmasına rağmen Türkiye’den Yunanistan’a akışın çok yüksek olduğu ve ciddi düzeyde azaltılması gerektiğinde mutabık kaldıklarını söylemesi, AB’nin derdinin sığınmacı göçünü nasıl azaltırım olduğu gerçeğini ortaya çıkarmıştır. AB’nin derdi Türkiye’nin üyeliği değildir.
AB Türkiye’ye Bobon kriterleri (Bo: Bizden Olanlar, Bon: Bizden Olmayanlar) uyguladığı sürece Türkiye – AB ilişkilerinde gerçek anlamda bir düzelme olmaz. Eğer olsaydı, Türkiye 1959 yılından bu yana AB kapısında bekletilmezdi.

Yazar Prof. Dr. Sadık Rıdvan Karluk

1948 yılında Eskişehir’de doğdum .1970’de Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi’ni bitirdim. Kısa bir süre Maliye Bakanlığı ve Sayıştay’da çalıştıktan sonra 1972 yılında Eskişehir İTİA İktisat Bölümü’nde akademik kariyere başladım. 1975’te doktor, 1979’da doçent oldum. 1975 – 1976’da İngiltere Sussex Üniversitesi’nde doktora üstü çalışmalar yaptım.

1982 yılında Devlet Planlama Teşkilatı Başbakan Turgut Özal’ın direktifleri doğrultusunda kurulan AET Genel Müdürlüğü’nün (şimdiki AB Bakanlığı) başkanlığını yaptım. 1984 – 1985 döneminde İktisadi Kalkınma Vakfı Yönetim Kurulu üyeliğinde bulundum, 1982 – 1985 yılları arasında İstanbul Ticaret Odası Yönetim Kurulu Başkanı’na (Nuh Kuşçulu) danışmanlık yaptım. Bu dönemde Türkiye’de Yabancı Sermaye Yatırımları konusunda iki kitabım (biri İngilizce) ile İhracatta Vergi İadesi kitabım İTO tarafından yayınlandı.

1985 yılında Paris’te OECD nezdinde Türkiye Büyükelçiliği’ne Planlama Müşaviri sıfatıyla tayin edildim. Görev yaptığım dönemde Türkiye’yi 4 Komite’de temsil ederek, Türkiye’de kalkınmakta olan bölgeler konusunda OECD’nin önemli bir araştırmasının (Regional Problems and Policies in Turkey) basılmasına katkıda bulundum. 1990 yılında yurda dönüşümde DPT Müsteşar Müşavirliği’ne getirildim. Daha sonra Başbakanlık Başmüşavirliğinde Türkiye ile Türk Cumhuriyetlerinin ekonomik ilişkilerinin gelişmesinde bir model olan “Türk Ödemeler Birliği” kurulması için bir proje geliştirdim.

1991 yılında profesörlüğe atanarak Anadolu Üniversitesi’ne geçtim. Anadolu Üniversitesi’nde Türkiye Ekonomisi, Uluslararası İktisat, Uluslararası Ekonomik Kuruluşlar, Avrupa Birliği, Avrupa Birliği Türkiye İlişkileri , Dış Ticaret Teorisi ve Politikası, Uluslararası Entegrasyonlar derslerini kendi eserlerimi esas alarak yürüttüm. Akademik kariyerimde 23 yüksek lisans, 16 doktora tezi yönettim. Bu öğrencilerim arasında çeşitli üniversitelerde görev yapan çok sayıda profesör, doçent ve yardımcı doçent bulunmaktadır. Üniversite Senato ve Yönetim Kurulu üyeliği yaptım, İktisat Fakültesi Dekanlığım döneminde AÖF kapsamında bulunan tüm iktisat kitaplarının yeni formata göre yazılmasına yazar ve editör olarak katkıda bulundum.

İkinci (1981), Üçüncü (1992) ve Dördüncü (2004) Türkiye İktisat Kongrelerine bildiri sunarak katılan tek öğretim üyesiyim. Dördüncü Türkiye İktisat Kongresi Bilim Komisyonu üyeliği yaparak Türk Sanayici ve İşadamları Vakfı (TÜSİAV) Bilim Kurulu Başkanlığı görevinde bulundum. 1996 yılında TOBB Milletlerarası Ticaret Odası (International Chamber of Commerce: ICC) Uluslararası Ticaret ve Yatırım Politikaları Komisyonu’nda (Commission on Trade and Invesment Policy) ICC Türkiye Temsilciliğine getirildim. Son 10 yıldır TOBB ICC IFO World Economic Survey kapsamında her üç ayda Türkiye ekonomisindeki gelişmeler ile ilgili olarak gönderilen sualnameleri cevaplandıran 12 uzmandan biriyim.

“Uluslararası Ekonomi: Teori ve Politika”, “Türkiye Ekonomisi: Cumhuriyetin İlanından Günümüze Yapısal Değişim”, “Avrupa Birliği”, “Türkiye Avrupa İlişkileri: Bir Çıkmaz Sokak” ve “Uluslararası Kuruluşlar” başlıklı temel ders kitaplarım dahil yayınlanmış 24 kitabım, 300’den fazla makalem, 12 ortak ve 3 çeviri eserim vardır. Beş ders kitabım (642-908 sayfa aralığında) 42 baskı yapmıştır. Tüm üniversitelerde ders kitabı ve yardımcı kitap olarak okutulmaktadır.

Ortak yazarlı bir ders kitabım TÜBA üniversite ders kitapları 2012 yılı telif ve çeviri eser ödülü olmak üzere 6 “bilimsel araştırma ödülüne” sahibim. Diğer araştırma ödüllerim şunlardır: 1984: Enka Vakfı, “Türk Ekonomisinin Dünya Ekonomisine Entegrasyonu,” Bilimsel Araştırma Yarışması Üçüncülük Ödülü, 1982: Türkiye Milli Kültür Vakfı: Teşvik Armağanı, Dal: İktisat, 1981: İktisadi Kalkınma Vakfı, “AET ile İlişkilerimizin Atatürkçü Ekonomik Politika Açısından Değerlendirilmesi,” Behçet Osmanağaoğlu İnceleme Yarışması Birincilik Ödülü, 1979: Pamukbank, “Dışsatımın Özendirilmesinde Ticari Bankalarımızın Yeri” Bilimsel Araştırma Yarışması İkincilik Ödülü.

ABD ABI Enstitüsü’nün Yılın Eğitimcisi (Man of the Year 2011) ödülü sahibiyim. Özgeçmişim WHO’s WHO Dünya, Asya ve Türkiye baskılarında yer almıştır. (Who's Who in Asia 2012, Asya’da Kim Kimdir 2’nci baskı, 01/11/2011, Who's Who in the World 2011, Dünyada Kim Kimdir, 28’nci baskısı, 03/12/2010, Günümüz Türkiyesi'nde Kim Kimdir, 01/05/2005). Özgeçmişim Turkischer Biographiscer Index/Turkish Biographical Index’te (2004, s.563) yer almıştır. Google Akademik’te 1.070 (05.02.2018) atıfım vardır.

Eskişehir Sanayi Odası, Eskişehir Ticaret Odası, İstanbul Sanayi Odası, Ankara Ticaret Odası, Ankara Sanayi Odası, Kayseri Sanayi Odası, İşveren Dergisi, İktisadi Kalkınma Vakfı Dergisi gibi oda dergilerinde yazılarım yer almıştır. Türkiye’de yayınlanan çok sayıda bilimsel derginin hakem heyetinde yer almaktayım. Ders kitaplarım: 42 baskı yapmış olup 3.884 sayfadır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.